Klezzer

4.2 Geluid en Akoestiek

Een belangrijk onderdeel van je thuisbioscoop is het geluid.

Akoestiek is de leer van geluid in een omgeving. De akoestiek van een ruimte bepaalt hoe het geluid zal klinken. Elke kamer is anders en heeft zijn eigen akoestiek. Het is dus lastig om van te voren te bepalen wat er allemaal moet gebeuren om de akoestiek te verbeteren.

Hoewel akoestiek erg belangrijk is hoeft het voor jou minder belangrijk te zijn. Het optimaliseren van de akoestiek kan namelijk een tijdrovende en dure klus worden.

Hoe werkt akoestiek precies?

Geluid verplaatst zich door de lucht. In een kamer komt geluid allerlei objecten tegen. Denk aan een muur, meubels, de vloer, het plafond etc. Voordat je daadwerkelijk het geluid hoort kan het al meerdere malen beïnvloed zijn door de omgeving.

Je kunt dit het beste vergelijken met licht. Zwart absorbeert vrijwel het volledige kleurenspectrum. Wit weerkaatst vrijwel het volledige kleurenspectrum. Dit werkt met geluid precies hetzelfde. Een laminaat vloer zal geluid weerkaatsen. Een tapijt of kleed zal geluid absorberen.

Voor de meest optimale akoestiek is het belangrijk dat objecten zoveel mogelijk geluid absorberen. Hoe meer geluid door de omgeving wordt geabsorbeerd hoe beter. Zo kan het geluid niet weerkaatsen en de kwaliteit beïnvloeden.

Deze expert gids is voornamelijk bedoeld voor beginners. Akoestiek is zeker belangrijk maar het kost ook veruit het meeste werk en geld om dit goed te doen. Als je geen handig type bent ben je haast genoodzaakt om professionals in te huren om alles goed voor elkaar te krijgen.

De volgende tips kun je in ieder geval gebruiken om de akoestiek te verbeteren:

  • Gebruik een vloerkleed/tapijt
  • Gebruik gordijnen indien er ramen aanwezig zijn
  • Gebruik kussens op de bank/stoel

Er zijn natuurlijk veel betere oplossingen. Maar dan praat je al snel over het plaatsen van panelen en andere onderdelen. Dit levert een veel beter resultaat op. Maar kan je ook behoorlijk wat geld kosten. In deze gids hebben we alles zo goedkoop mogelijk gehouden. Akoestiek hebben we dan ook niks aan gedaan vanwege de tijd en kosten. Desondanks is het geluid prima!

Verschillende apparaten

Belangrijk om te onthouden is dat het goedkoopste onderdeel van je thuisbioscoop de rest zal beïnvloeden. Je kunt bijvoorbeeld duizenden euro’s uitgeven aan het optimaliseren van de akoestiek. Maar als je een goedkope surround set koopt heeft dat niet zoveel zin.

Een goedkope versterker en dure surround set gaan ook niet goed samen. Het beste kun je alles zo goed mogelijk op elkaar afstemmen. Naarmate je duurdere producten koopt is het verschil soms nauwelijks merkbaar. Begin daarom bij de basis. Dit scheelt enorm in de kosten en zal je net zoveel plezier brengen.

Naarmate je meer ervaring krijgt met de producten kun je ook betere keuzes maken. Veel mensen kopen direct een duur product maar dat levert niet altijd de gewenste kwaliteit.

Het verschil tussen een versterker en receiver

Het hart van je thuisbioscoop is de receiver/versterker. Maar wat is nu precies het verschil? Een receiver wordt gebruikt om alle signalen van verschillende apparaten met elkaar te verbinden. Letterlijk vertaald betekent “receiver” ontvanger. Een receiver ontvangt dus alle signalen van alle aangesloten apparaten. Vervolgens worden alle signalen gebundeld en doorgestuurd naar de uitgang.

Een receiver heeft standaard een geïntegreerde versterker. Als je een receiver koopt hoef je dus geen versterker te kopen. Een versterker wordt gebruikt voor het afhandelen van audiosignalen. Je kunt ook een losse versterker kopen. Deze zijn vaak kwalitatief beter dan de versterker in een receiver. Maar dat is natuurlijk volledig afhankelijk van het type en de prijsklasse.

Voor je thuisbioscoop is alleen een receiver dus ruim voldoende. Op de receiver sluit je vervolgens de beamer, surround set en mediaspeler aan. Een receiver kun je in alle soorten en maten kopen.

Wij adviseren op basis van reviews en gelet op de prijs de volgende producten:

Keuze 1 Yamaha HTR-4069

Keuze 2 Pioneer VSX-831

Keuze 3 Denon AVR- X2300W

Tegenwoordig hebben alle apparaten HDMI aansluitingen. Je klikt simpelweg het apparaat met een HDMI kabel in de receiver en klaar is kees. Alles werkt vrijwel direct automatisch. Het configureren van bepaalde instellingen zal nog wel moeten gebeuren. Hiervoor kun je het beste de handleiding van de betreffende producten raadplegen.

Let wel goed op welke keuze je maakt. Niet elke receiver heeft dezelfde mogelijkheden. Zo kan de Denon AVR 7 surround boxen en twee subwoofers aanspreken. De Yamaha HTR kan 5 surround speakers en 1 subwoofer aanspreken. Het is dus belangrijk om de surround set en de receiver op elkaar af te stemmen.

Voor onze thuisbioscoop gebruiken we nog een ouder type reveicer. De beste prijs/kwaliteit verhouding van een aantal jaren geleden. De Onkyo TX-SR508:

Onkyo TX-SR508

Onkyo TX SR-508

Surround set

Zoals genoemd is het van belang om alle apparaten op elkaar af te stemmen. Je kunt een zeer goede (dure) surround set kopen. Maar dan moet de akoestiek en de receiver de kwaliteit wel kunnen weergeven.

Je kunt beter geen surround set van een paar duizend euro aansluiten op een receiver van tweehonderd euro. We gaan er vanuit dat je zo min mogelijk geld wilt uitgeven voor de beste kwaliteit.

Voordat je een surround set gaat aanschaffen is het van belang om goed naar de kamer te kijken. Heb je bijvoorbeeld genoeg plek om de surround speakers op te hangen? Wil je speakers met draad of zonder draad gebruiken?

Belangrijk om te bepalen is hoeveel surround speakers je wilt gebruiken. De volgende standaarden worden veelal toegepast:

  • 2.1
  • 5.1
  • 7.1
  • 5.2
  • 7.2

Het eerste getal staat voor het aantal surround speakers. Het tweede getal staat voor het aantal subwoofers. Over het algemeen is de standaard een 5.1 setup.

Ook niet onbelangrijk is de kleur en het materiaal van de speakers. Omdat de front speakers altijd vlakbij het scherm geplaatst zullen worden is het van belang dat dit niet de kwaliteit van het beeld beïnvloedt. Ook moeten de speakers jou niet afleiden tijdens het kijken van een film.

Koop dus altijd zwarte speakers. Het liefst zo onopvallend mogelijk. Het is ook een optie om de speakers zelf te bewerken met plakvelours. Knip de plakvelours simpelweg in de vorm van de speakers en ze worden vrijwel onzichtbaar in het donker.

Voor onze thuisbioscoop gebruiken we de volgende 5.1 surround set:

Harman Kardon HKTS 16BQ

Harman Kardon HKTS 16

Bij deze set zitten vier dezelfde speakers (zie afbeelding) en 1 center speaker. De center speaker ziet er hetzelfde uit alleen dan horizontaal i.p.v. verticaal.

Wil je niet teveel moeite doen om alle speakers op te hangen kun je ook gebruik maken van een speakerstand. De volgende speakerstand is speciaal gemaakt voor de HKTS serie:

Harman Kardon HTFS2 speakerstand

De speakers zijn op de volgende manier aangesloten op de receiver:

Speakers receiver

Zoals je misschien al hebt opgemerkt kan deze receiver zeven surround speakers aansturen. Mocht het nodig zijn kunnen we dus altijd nog upgraden naar een 7.1 surround set zonder een nieuwe receiver aan te schaffen.